ឈាន
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
(ធម្មជាត) គិតនូវអារម្មណ៍, សំឡឹងយកនូវអារម្មណ៍ ឬ (ធម្មជាត) ដុតនូវនីវរណធម៌ ជាសត្រូវ (ឈាន); វិ. អាលម្ពនំ ឈាយតីតិ>ឈានំ, បច្ចនីកេ នីវរណធម្មេ ឈាបេតីតិ វា>ឈានំ ។ -កីឡា ឥ. កិ.លេងក្នុងឈាន, កិ.លេងដោយឈាន ។ -ប្បសុត គុ. អ្នកខ្វល់ខ្វាយក្នុងឈាន ។ -រត គុ. អ្នកត្រេកអរហើយក្នុងឈាន ។ -លាភី គុ. អ្នកបាននូវឈាន, អ្ននមានកិ.បាននូវឈាន, អ្នកមានកិ.បាននូវឈានជាប្រក្រតី (ចូរប្រកបវិគ្គហៈតាមពាក្យប្រែនេះផងចុះ) ។ -វិបស្សនាមគ្គផលធម្ម បុំ. ធម៌គឺឈាននិងវិបស្សនា និងមគ្គ និងផល ។ -វិបស្សនាមត្ត គុ. គុណត្រឹមតែឈាននិងវិបស្សនា ។ -សុខ នបុំ. សុខក្នុងឈាន, សុខដែលកើតអំពីឈាន ។ សេចក្ដីគិត, ការគិត, គំនិត (ដូច ចិន្ដា) ។
បទានុក្រមធម្មបទ
(ធម្មជាត) គិតនូវអារម្មណ៍, សំឡឹងយកនូវអារម្មណ៍ ឬ(ធម្មជាត) ដុតនូវនីវរណធម៌ជាសត្រូវ (ឈាន); វិ. អាលម្ពនំ ឈាយតីតិ>ឈានំ, បច្ចនីកេ នីវរណធម្មេ ឈាបេតីតិ វា>ឈានំ ។
ចូឡធាតុបច្ចយជោតិកា
កសិណាទិអារម្មណំ ឈាយតិ ឧបនិជ្ឈាយតិ ឈាយតេតិ វា ឈានំ, ឈេ ចិន្តាយំ, ក្វចិ ធាតូតិអាទិនា អាត្តំ, យុ, បច្ចនីកធម្មេ នីវរណធម្មេ ឈាបេតិ ទហតីតិ ឈានំ, ឈប ទាហេ, យុ. បលោបោ, ទីឃោ ច, ការិតេ បន ឈាបាបេតិ ឈាបាបយតីតិ រូបានិ ភវន្តិ. សមន្តបាសាទិកាយំ នាម វិនយដ្ឋកថាយំ បច្ចនីកធម្មេ ឈាបេតីតិ ឈានំ [ឈេ ទហនេ, បច្ចនីកជ្ឈាបនេ វា យុ]. ឥមិនា យោគិនោ ឈាយន្តីតិបិ ឈានំ [ឈា វិចិន្តនេ + យ]. សយំ វា តំ ឈាយតិ ឧបនិជ្ឈាយតីតិ ឈានន្តិ និព្វចនំ កតំ. អារម្មណំ លក្ខណំ វា ឧបនិជ្ឈាយតីតិ ឈានំ, ឈេ ចិន្តាយំ, យុ.