ទិស៑
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
ហឹសាយំ ទិសតិ "បៀបបៀន" ភូ. ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
បេក្ខនេ ទក្ខតិ បស្សតិ ទិស្សតិ ទិស្វា បស្សិត្វា ទិដ្ឋោ ទដ្ឋុំ បស្សិតុំ ទស្សនំ " ឃើញ, មើល, ប្រាកដ..." ភូ. ។ ផ្លាស់ ទិស៑ ជា ទក្ខ៑ ជា បស្ស៑ បាន ។ កម្ម. ទស្សីយតិ ។ ការិត. ទស្សេតិ ទស្សយតិ ទស្សេតុំ ទស្សិតោ "ធ្វើឲ្យឃើញ, ចង្អុលប្រាប់, ពន្យល់ឲ្យឃើញ" ។ ទិស្សតិ "ប្រាកដ" កត្តុវាចកៈ ទិ. ។ ទិដ្ឋិ ឥ. “ទ្រឹស្ដី, ទស្សនៈ, លទ្ធិ" ។ ទិសា ឥ. “ទិស" មានន័យ ៤ យ៉ាង៖ ១/ ទិសធំ បាលីថា ទិសា ចតស្សោ វិទិសា ចតស្សោ ។ ២/ បុគ្គលទ. មានមាតាបិតាជាដើមឈ្មោះថា "ទិស" បាលីថា មាតាបិតា ទិសា បុព្វា អាចរិយា ទក្ខិណា ទិសា បុត្តទារា ទិសា បច្ឆា មិត្តាមច្ចា ច ឧត្តរា ទាសកម្មករា ហេដ្ឋា ឧទ្ធំ សមណព្រាហ្មណា "មាតាបិតាទុកជាទិសខាងកើត គ្រូអាចារ្យទុកជាទិសខាងត្បូង កូនប្រពន្ធទុកជាទិសខាងលិច មិត្តអាមាត្យទុកជាទិសខាងជើង ខ្ញុំកំដរកម្មករទុកជាទិសខាងក្រោម ឯសមណព្រាហ្មណ៍ទុកជាទិសខាងលើ" ។ ៣/ អ្នកឲ្យបច្ច័យ ៤ ឈ្មោះថា "ទិស" បាលីថា អគារិនោ អន្នបានវត្ថទា ទិសា វទន្តិ "ទាយកទអ្នកប្រគេនបាយទឹក និងសំពត់ដល់អ្នកបួសឈ្មោះថាទិស" ។ ៤/ ព្រះនិព្វានក៏ឈ្មោះ ថា "ទិស" បាលីថា ឯតា ទិសា បរមា សេតកេតុ យំ បត្វា និទ្ទុក្ខា សុខិនោ ភវន្តិ "បុគ្គលទ. ទៅដល់ទិសណាហើយជាអ្នកអស់ទុក្ខមានតែសុខទិសនុ៎ះឯង ជាទិសឧត្តមក្រៃលែងមានតែទង់សគឺទង់សន្តិភាព"-ស. ។ ញាណទស្សនំ នបុំ. “ការឃើញដោយញាណ, ការឃើញដោយវិបស្សនាញាណ" មានសេចក្ដីសំគាល់តាមផ្លូវធម៌ច្រើនយ៉ាង៖ ១/ ទិព្វចក្ខុញាណ បាលីថា អប្បមត្តោ សមានោបិ ញាណទស្សនំ អារាធេតិ ។ ២/ វិបស្សនាញាណ បាលីថា ញាណទស្សនាយ ចិត្តំ អភិនីហរតិ ។ ៣/ មគ្គ បាលីថា អភព្វោ តេ ញាណទស្សនាយ ។ ៤/ ផល បាលីថា ឧត្តរិមនុស្សធម្មោ អលមរិយញ្ញាណ ទស្សនវិសេសោ ។ ៥/ បច្ចវេក្ខណញ្ញាណ បាលីថា ញាណញ្ច បន មេ ទស្សនំ ឧទបាទិ អកុប្បា មេ ចេតោ វិមុតិ ។ ៦/ សព្វញ្ញុតញ្ញាណ បាលីថា ញាណញ្ច បន មេ ទស្សនំ ឧទបាទិ សត្តាហកាលកតោ អាលារោ កាលាមោ-ស. ។ ទក្ខិតាយេ "ដើម្បីឃើញ, ដើម្បីមើល" អា. អាគតម្ហ ឥមំ ធម្មសមយំ ទក្ខិតាយេវ អបរាជិតសង្ឃំ "យើងទ. ជាអ្នកមកកាន់ធម្មសម័យនេះ ដើម្បីឃើញពួកអ្នកមានជោគជ័យ" =បស្សិតុំ,-ស. ។ (ទិស៑+តាយេ) តាយេ បច្ចយនេះនៅក្នុងពួក តុំបច្ច័យ គឺ តុំ តវេ តុយេ តាយេ ជា អព្យយបច្ច័យ អា. បុច្ឆិតាយេម្ហ បញ្ហេ "យើងទ. មកដើម្បីសួរប្រស្នាទ." (សរភង្គជាតក) ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
អាទានសំវរណេសុ ទិស្សតិ "កាន់យក, សង្រួម, ការពារ" ទិ. ភូ. ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
អតិសជ្ជនេ ទិសតិ "ចាត់ចែង, រៀបចំ, ត្រៀមទុក" ភូ. ។ ឧបទិសតិ "ណែនាំ, ប្រៀនប្រដៅ, បង្ហាញ" រូបដទៃ ឧបទេសោ ។ ឧទ្ទិសតិ "ចាត់ចែងដោយសង្ខេប, សំដែងដោយខៗ" រូបដទៃ ឧទ្ទេសោ ។ និទ្ទិសតិ "ចាត់ចែងដោយពិស្ដារ, សំដែងចេញ" រូបដទៃ និទ្ទេសោ "ការរៀបចំដោយពិស្ដារ, ការចាត់ចេញ" ។ បច្ចាទិសតិ "ឃាត់បដិសេធ" រូបដទៃ បច្ចាទេសោ (បដិ+អា+ទិស៑) ។ ទេសោបទេសោ បុំ. "ប្រទេស, តំបន់ទីដែលគេរៀបចំ"-ស. ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
អប្បីតិយំ ទេស្សតិ "ស្អប់, មិនពេញចិត្ត, គួរឲ្យខ្ពើម" ភូ. ។ ទិសោ បុំ. "ចោរ, សត្រូវ" ។ ទិដ្ឋោ បុំ. "សត្រូវ, បច្ចាមិត្រ" (ទិស៑+ត) ។ សព្ទជាវេវចនៈគឺ បច្ចាមិត្តោ រិបុ ទិដ្ឋោ ទិសោ វេរី សត្តុ អរិស បត្តោ-ស. ។ ទេស្សី គុ. "អ្នកស្អប់, មិនចូលចិត្ត, មិនពេញចិត្ត" អា. ធម្មទេស្សី បរាភវោ ។ ទេស្សោ ទេស្សិយោ គុ. "ដែលស្អប់, ខ្ពើម, មិនពេញចិត្ត" អា. ន មេ ទេស្សា ឧភោ បុត្តា មទ្ទិទេវី ន ទេស្សិយា "ព្រះរាជបុត្រទាំង ២ យើងមិនស្អប់មទ្រីទេវីក៏យើងមិនស្អប់ដែរ-ស. ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
ឧច្ចារណេ ទេសេតិ ទេសយតិ ទេសកោ ទេសេតា ទេសិតោ ទេសនា ទេសេត្វា ទេសេតុំ "ទេសនា, ថ្លែង, សំដែង, ពន្យល់ឲ្យឃើញហេតុផល" ចុ. ។ កម្ម. ទេសីយតិ ។ ការិត. ទេសា បេតិទេសាបយតិ ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
ហឹសាយំ ទិសតិ "បៀបបៀន" ភូ. ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
បេក្ខនេ ទក្ខតិ បស្សតិ ទិស្សតិ ទិស្វា បស្សិត្វា ទិដ្ឋោ ទដ្ឋុំ បស្សិតុំ ទស្សនំ " ឃើញ, មើល, ប្រាកដ..." ភូ. ។ ផ្លាស់ ទិស៑ ជា ទក្ខ៑ ជា បស្ស៑ បាន ។ កម្ម. ទស្សីយតិ ។ ការិត. ទស្សេតិ ទស្សយតិ ទស្សេតុំ ទស្សិតោ "ធ្វើឲ្យឃើញ, ចង្អុលប្រាប់, ពន្យល់ឲ្យឃើញ" ។ ទិស្សតិ "ប្រាកដ" កត្តុវាចកៈ ទិ. ។ ទិដ្ឋិ ឥ. “ទ្រឹស្ដី, ទស្សនៈ, លទ្ធិ" ។ ទិសា ឥ. “ទិស" មានន័យ ៤ យ៉ាង៖ ១/ ទិសធំ បាលីថា ទិសា ចតស្សោ វិទិសា ចតស្សោ ។ ២/ បុគ្គលទ. មានមាតាបិតាជាដើមឈ្មោះថា "ទិស" បាលីថា មាតាបិតា ទិសា បុព្វា អាចរិយា ទក្ខិណា ទិសា បុត្តទារា ទិសា បច្ឆា មិត្តាមច្ចា ច ឧត្តរា ទាសកម្មករា ហេដ្ឋា ឧទ្ធំ សមណព្រាហ្មណា "មាតាបិតាទុកជាទិសខាងកើត គ្រូអាចារ្យទុកជាទិសខាងត្បូង កូនប្រពន្ធទុកជាទិសខាងលិច មិត្តអាមាត្យទុកជាទិសខាងជើង ខ្ញុំកំដរកម្មករទុកជាទិសខាងក្រោម ឯសមណព្រាហ្មណ៍ទុកជាទិសខាងលើ" ។ ៣/ អ្នកឲ្យបច្ច័យ ៤ ឈ្មោះថា "ទិស" បាលីថា អគារិនោ អន្នបានវត្ថទា ទិសា វទន្តិ "ទាយកទអ្នកប្រគេនបាយទឹក និងសំពត់ដល់អ្នកបួសឈ្មោះថាទិស" ។ ៤/ ព្រះនិព្វានក៏ឈ្មោះ ថា "ទិស" បាលីថា ឯតា ទិសា បរមា សេតកេតុ យំ បត្វា និទ្ទុក្ខា សុខិនោ ភវន្តិ "បុគ្គលទ. ទៅដល់ទិសណាហើយជាអ្នកអស់ទុក្ខមានតែសុខទិសនុ៎ះឯង ជាទិសឧត្តមក្រៃលែងមានតែទង់សគឺទង់សន្តិភាព"-ស. ។ ញាណទស្សនំ នបុំ. “ការឃើញដោយញាណ, ការឃើញដោយវិបស្សនាញាណ" មានសេចក្ដីសំគាល់តាមផ្លូវធម៌ច្រើនយ៉ាង៖ ១/ ទិព្វចក្ខុញាណ បាលីថា អប្បមត្តោ សមានោបិ ញាណទស្សនំ អារាធេតិ ។ ២/ វិបស្សនាញាណ បាលីថា ញាណទស្សនាយ ចិត្តំ អភិនីហរតិ ។ ៣/ មគ្គ បាលីថា អភព្វោ តេ ញាណទស្សនាយ ។ ៤/ ផល បាលីថា ឧត្តរិមនុស្សធម្មោ អលមរិយញ្ញាណ ទស្សនវិសេសោ ។ ៥/ បច្ចវេក្ខណញ្ញាណ បាលីថា ញាណញ្ច បន មេ ទស្សនំ ឧទបាទិ អកុប្បា មេ ចេតោ វិមុតិ ។ ៦/ សព្វញ្ញុតញ្ញាណ បាលីថា ញាណញ្ច បន មេ ទស្សនំ ឧទបាទិ សត្តាហកាលកតោ អាលារោ កាលាមោ-ស. ។ ទក្ខិតាយេ "ដើម្បីឃើញ, ដើម្បីមើល" អា. អាគតម្ហ ឥមំ ធម្មសមយំ ទក្ខិតាយេវ អបរាជិតសង្ឃំ "យើងទ. ជាអ្នកមកកាន់ធម្មសម័យនេះ ដើម្បីឃើញពួកអ្នកមានជោគជ័យ" =បស្សិតុំ,-ស. ។ (ទិស៑+តាយេ) តាយេ បច្ចយនេះនៅក្នុងពួក តុំបច្ច័យ គឺ តុំ តវេ តុយេ តាយេ ជា អព្យយបច្ច័យ អា. បុច្ឆិតាយេម្ហ បញ្ហេ "យើងទ. មកដើម្បីសួរប្រស្នាទ." (សរភង្គជាតក) ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
អាទានសំវរណេសុ ទិស្សតិ "កាន់យក, សង្រួម, ការពារ" ទិ. ភូ. ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
អតិសជ្ជនេ ទិសតិ "ចាត់ចែង, រៀបចំ, ត្រៀមទុក" ភូ. ។ ឧបទិសតិ "ណែនាំ, ប្រៀនប្រដៅ, បង្ហាញ" រូបដទៃ ឧបទេសោ ។ ឧទ្ទិសតិ "ចាត់ចែងដោយសង្ខេប, សំដែងដោយខៗ" រូបដទៃ ឧទ្ទេសោ ។ និទ្ទិសតិ "ចាត់ចែងដោយពិស្ដារ, សំដែងចេញ" រូបដទៃ និទ្ទេសោ "ការរៀបចំដោយពិស្ដារ, ការចាត់ចេញ" ។ បច្ចាទិសតិ "ឃាត់បដិសេធ" រូបដទៃ បច្ចាទេសោ (បដិ+អា+ទិស៑) ។ ទេសោបទេសោ បុំ. "ប្រទេស, តំបន់ទីដែលគេរៀបចំ"-ស. ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
អប្បីតិយំ ទេស្សតិ "ស្អប់, មិនពេញចិត្ត, គួរឲ្យខ្ពើម" ភូ. ។ ទិសោ បុំ. "ចោរ, សត្រូវ" ។ ទិដ្ឋោ បុំ. "សត្រូវ, បច្ចាមិត្រ" (ទិស៑+ត) ។ សព្ទជាវេវចនៈគឺ បច្ចាមិត្តោ រិបុ ទិដ្ឋោ ទិសោ វេរី សត្តុ អរិស បត្តោ-ស. ។ ទេស្សី គុ. "អ្នកស្អប់, មិនចូលចិត្ត, មិនពេញចិត្ត" អា. ធម្មទេស្សី បរាភវោ ។ ទេស្សោ ទេស្សិយោ គុ. "ដែលស្អប់, ខ្ពើម, មិនពេញចិត្ត" អា. ន មេ ទេស្សា ឧភោ បុត្តា មទ្ទិទេវី ន ទេស្សិយា "ព្រះរាជបុត្រទាំង ២ យើងមិនស្អប់មទ្រីទេវីក៏យើងមិនស្អប់ដែរ-ស. ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
ហឹសាយំ ទិសតិ "បៀបបៀន" ភូ. ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
បេក្ខនេ ទក្ខតិ បស្សតិ ទិស្សតិ ទិស្វា បស្សិត្វា ទិដ្ឋោ ទដ្ឋុំ បស្សិតុំ ទស្សនំ " ឃើញ, មើល, ប្រាកដ..." ភូ. ។ ផ្លាស់ ទិស៑ ជា ទក្ខ៑ ជា បស្ស៑ បាន ។ កម្ម. ទស្សីយតិ ។ ការិត. ទស្សេតិ ទស្សយតិ ទស្សេតុំ ទស្សិតោ "ធ្វើឲ្យឃើញ, ចង្អុលប្រាប់, ពន្យល់ឲ្យឃើញ" ។ ទិស្សតិ "ប្រាកដ" កត្តុវាចកៈ ទិ. ។ ទិដ្ឋិ ឥ. “ទ្រឹស្ដី, ទស្សនៈ, លទ្ធិ" ។ ទិសា ឥ. “ទិស" មានន័យ ៤ យ៉ាង៖ ១/ ទិសធំ បាលីថា ទិសា ចតស្សោ វិទិសា ចតស្សោ ។ ២/ បុគ្គលទ. មានមាតាបិតាជាដើមឈ្មោះថា "ទិស" បាលីថា មាតាបិតា ទិសា បុព្វា អាចរិយា ទក្ខិណា ទិសា បុត្តទារា ទិសា បច្ឆា មិត្តាមច្ចា ច ឧត្តរា ទាសកម្មករា ហេដ្ឋា ឧទ្ធំ សមណព្រាហ្មណា "មាតាបិតាទុកជាទិសខាងកើត គ្រូអាចារ្យទុកជាទិសខាងត្បូង កូនប្រពន្ធទុកជាទិសខាងលិច មិត្តអាមាត្យទុកជាទិសខាងជើង ខ្ញុំកំដរកម្មករទុកជាទិសខាងក្រោម ឯសមណព្រាហ្មណ៍ទុកជាទិសខាងលើ" ។ ៣/ អ្នកឲ្យបច្ច័យ ៤ ឈ្មោះថា "ទិស" បាលីថា អគារិនោ អន្នបានវត្ថទា ទិសា វទន្តិ "ទាយកទអ្នកប្រគេនបាយទឹក និងសំពត់ដល់អ្នកបួសឈ្មោះថាទិស" ។ ៤/ ព្រះនិព្វានក៏ឈ្មោះ ថា "ទិស" បាលីថា ឯតា ទិសា បរមា សេតកេតុ យំ បត្វា និទ្ទុក្ខា សុខិនោ ភវន្តិ "បុគ្គលទ. ទៅដល់ទិសណាហើយជាអ្នកអស់ទុក្ខមានតែសុខទិសនុ៎ះឯង ជាទិសឧត្តមក្រៃលែងមានតែទង់សគឺទង់សន្តិភាព"-ស. ។ ញាណទស្សនំ នបុំ. “ការឃើញដោយញាណ, ការឃើញដោយវិបស្សនាញាណ" មានសេចក្ដីសំគាល់តាមផ្លូវធម៌ច្រើនយ៉ាង៖ ១/ ទិព្វចក្ខុញាណ បាលីថា អប្បមត្តោ សមានោបិ ញាណទស្សនំ អារាធេតិ ។ ២/ វិបស្សនាញាណ បាលីថា ញាណទស្សនាយ ចិត្តំ អភិនីហរតិ ។ ៣/ មគ្គ បាលីថា អភព្វោ តេ ញាណទស្សនាយ ។ ៤/ ផល បាលីថា ឧត្តរិមនុស្សធម្មោ អលមរិយញ្ញាណ ទស្សនវិសេសោ ។ ៥/ បច្ចវេក្ខណញ្ញាណ បាលីថា ញាណញ្ច បន មេ ទស្សនំ ឧទបាទិ អកុប្បា មេ ចេតោ វិមុតិ ។ ៦/ សព្វញ្ញុតញ្ញាណ បាលីថា ញាណញ្ច បន មេ ទស្សនំ ឧទបាទិ សត្តាហកាលកតោ អាលារោ កាលាមោ-ស. ។ ទក្ខិតាយេ "ដើម្បីឃើញ, ដើម្បីមើល" អា. អាគតម្ហ ឥមំ ធម្មសមយំ ទក្ខិតាយេវ អបរាជិតសង្ឃំ "យើងទ. ជាអ្នកមកកាន់ធម្មសម័យនេះ ដើម្បីឃើញពួកអ្នកមានជោគជ័យ" =បស្សិតុំ,-ស. ។ (ទិស៑+តាយេ) តាយេ បច្ចយនេះនៅក្នុងពួក តុំបច្ច័យ គឺ តុំ តវេ តុយេ តាយេ ជា អព្យយបច្ច័យ អា. បុច្ឆិតាយេម្ហ បញ្ហេ "យើងទ. មកដើម្បីសួរប្រស្នាទ." (សរភង្គជាតក) ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
អាទានសំវរណេសុ ទិស្សតិ "កាន់យក, សង្រួម, ការពារ" ទិ. ភូ. ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
អតិសជ្ជនេ ទិសតិ "ចាត់ចែង, រៀបចំ, ត្រៀមទុក" ភូ. ។ ឧបទិសតិ "ណែនាំ, ប្រៀនប្រដៅ, បង្ហាញ" រូបដទៃ ឧបទេសោ ។ ឧទ្ទិសតិ "ចាត់ចែងដោយសង្ខេប, សំដែងដោយខៗ" រូបដទៃ ឧទ្ទេសោ ។ និទ្ទិសតិ "ចាត់ចែងដោយពិស្ដារ, សំដែងចេញ" រូបដទៃ និទ្ទេសោ "ការរៀបចំដោយពិស្ដារ, ការចាត់ចេញ" ។ បច្ចាទិសតិ "ឃាត់បដិសេធ" រូបដទៃ បច្ចាទេសោ (បដិ+អា+ទិស៑) ។ ទេសោបទេសោ បុំ. "ប្រទេស, តំបន់ទីដែលគេរៀបចំ"-ស. ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
ហឹសាយំ ទិសតិ "បៀបបៀន" ភូ. ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
បេក្ខនេ ទក្ខតិ បស្សតិ ទិស្សតិ ទិស្វា បស្សិត្វា ទិដ្ឋោ ទដ្ឋុំ បស្សិតុំ ទស្សនំ " ឃើញ, មើល, ប្រាកដ..." ភូ. ។ ផ្លាស់ ទិស៑ ជា ទក្ខ៑ ជា បស្ស៑ បាន ។ កម្ម. ទស្សីយតិ ។ ការិត. ទស្សេតិ ទស្សយតិ ទស្សេតុំ ទស្សិតោ "ធ្វើឲ្យឃើញ, ចង្អុលប្រាប់, ពន្យល់ឲ្យឃើញ" ។ ទិស្សតិ "ប្រាកដ" កត្តុវាចកៈ ទិ. ។ ទិដ្ឋិ ឥ. “ទ្រឹស្ដី, ទស្សនៈ, លទ្ធិ" ។ ទិសា ឥ. “ទិស" មានន័យ ៤ យ៉ាង៖ ១/ ទិសធំ បាលីថា ទិសា ចតស្សោ វិទិសា ចតស្សោ ។ ២/ បុគ្គលទ. មានមាតាបិតាជាដើមឈ្មោះថា "ទិស" បាលីថា មាតាបិតា ទិសា បុព្វា អាចរិយា ទក្ខិណា ទិសា បុត្តទារា ទិសា បច្ឆា មិត្តាមច្ចា ច ឧត្តរា ទាសកម្មករា ហេដ្ឋា ឧទ្ធំ សមណព្រាហ្មណា "មាតាបិតាទុកជាទិសខាងកើត គ្រូអាចារ្យទុកជាទិសខាងត្បូង កូនប្រពន្ធទុកជាទិសខាងលិច មិត្តអាមាត្យទុកជាទិសខាងជើង ខ្ញុំកំដរកម្មករទុកជាទិសខាងក្រោម ឯសមណព្រាហ្មណ៍ទុកជាទិសខាងលើ" ។ ៣/ អ្នកឲ្យបច្ច័យ ៤ ឈ្មោះថា "ទិស" បាលីថា អគារិនោ អន្នបានវត្ថទា ទិសា វទន្តិ "ទាយកទអ្នកប្រគេនបាយទឹក និងសំពត់ដល់អ្នកបួសឈ្មោះថាទិស" ។ ៤/ ព្រះនិព្វានក៏ឈ្មោះ ថា "ទិស" បាលីថា ឯតា ទិសា បរមា សេតកេតុ យំ បត្វា និទ្ទុក្ខា សុខិនោ ភវន្តិ "បុគ្គលទ. ទៅដល់ទិសណាហើយជាអ្នកអស់ទុក្ខមានតែសុខទិសនុ៎ះឯង ជាទិសឧត្តមក្រៃលែងមានតែទង់សគឺទង់សន្តិភាព"-ស. ។ ញាណទស្សនំ នបុំ. “ការឃើញដោយញាណ, ការឃើញដោយវិបស្សនាញាណ" មានសេចក្ដីសំគាល់តាមផ្លូវធម៌ច្រើនយ៉ាង៖ ១/ ទិព្វចក្ខុញាណ បាលីថា អប្បមត្តោ សមានោបិ ញាណទស្សនំ អារាធេតិ ។ ២/ វិបស្សនាញាណ បាលីថា ញាណទស្សនាយ ចិត្តំ អភិនីហរតិ ។ ៣/ មគ្គ បាលីថា អភព្វោ តេ ញាណទស្សនាយ ។ ៤/ ផល បាលីថា ឧត្តរិមនុស្សធម្មោ អលមរិយញ្ញាណ ទស្សនវិសេសោ ។ ៥/ បច្ចវេក្ខណញ្ញាណ បាលីថា ញាណញ្ច បន មេ ទស្សនំ ឧទបាទិ អកុប្បា មេ ចេតោ វិមុតិ ។ ៦/ សព្វញ្ញុតញ្ញាណ បាលីថា ញាណញ្ច បន មេ ទស្សនំ ឧទបាទិ សត្តាហកាលកតោ អាលារោ កាលាមោ-ស. ។ ទក្ខិតាយេ "ដើម្បីឃើញ, ដើម្បីមើល" អា. អាគតម្ហ ឥមំ ធម្មសមយំ ទក្ខិតាយេវ អបរាជិតសង្ឃំ "យើងទ. ជាអ្នកមកកាន់ធម្មសម័យនេះ ដើម្បីឃើញពួកអ្នកមានជោគជ័យ" =បស្សិតុំ,-ស. ។ (ទិស៑+តាយេ) តាយេ បច្ចយនេះនៅក្នុងពួក តុំបច្ច័យ គឺ តុំ តវេ តុយេ តាយេ ជា អព្យយបច្ច័យ អា. បុច្ឆិតាយេម្ហ បញ្ហេ "យើងទ. មកដើម្បីសួរប្រស្នាទ." (សរភង្គជាតក) ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
អាទានសំវរណេសុ ទិស្សតិ "កាន់យក, សង្រួម, ការពារ" ទិ. ភូ. ។