ភិក្ខុ

សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ

អ្នកឃើញនូវភ័យ (ក្នុងសង្សារ); វិ. (សំសារេ) ភយំ ឥក្ខតីតិ>ភិក្ខុ ។<ភិក្ខ៑+រូ = អ្នកសូម; វិ. ភិក្ខតីតិ>ភិក្ខុ ។<ភិទ៑+រូ = អ្នកទម្លាយនូវកិលេស; វិ. កិលេសេ ភិន្ទតីតិ>ភិក្ខុ ។ ទស្សនាទិ គុ. (កិច្ច) មានកិ.ឃើញនូវភិក្ខុជាដើម ។ -ភាវ បុំ. ភាវៈនៃ...ជាភិក្ខុ ។ -សតសហស្សបរិវារ គុ. មានសែននៃភិក្ខុជាបរិវារ ។ -សហស្សមជ្ឈ គុ. កណ្ដាលនៃពាន់នៃភិក្ខុ ។ -សំឃបរិវុត គុ. គឺពួកនៃភិក្ខុចោមរោមហើយ ។ សម័យបច្ចុប្បន្នច្រើនប្រើជាសង្ឃវិញ ។

បទានុក្រមធម្មបទ

អ្នកឃើញនូវភ័យ (ក្នុងសង្សារ); វិ. (សំសារេ) ភយំ ឥក្ខតីតិ>ភិក្ខុ ។ <ភិក្ខ+រូប=អ្នកសូម; វិ. ភិក្ខតីតិ>ភិក្ខុ ។ <ភិទ+រូ=អ្នកទម្លាយនូវកិលេស; វិ. កិលេសេ ភិន្ទតីតិ>ភិក្ខុ ។

ចូឡធាតុបច្ចយជោតិកា

សង្សារវដ្ដេ សង្ខារេ វា ភយំ ញាណេន ឥក្ខតីតិ ភិក្ខុ, ភយសទ្ទូបបទ - ឥក្ខ ទស្សនេ, រូ, យលោបោ, រស្សោ. កិលេសេ អណុំកុលេ សព្វសោ ភិន្ទតិ បាបកេ វា អកុសលេ ធម្មេ ភិន្ទតីតិ ភិក្ខុ, ភិទ វិទារណេ, រូ, យទាទិនា ទស្ស ខោ, ទេ្វភាវោ. ភិក្ខិតុំ សីលំ យស្សាតិ វា អភិក្ខិ ភិក្ខតិ ភិក្ខិស្សតិ សីលេនាតិ វា ភិក្ខនធម្មោតិ វា ភិក្ខនេ សាធុការីតិ វា ភិក្ខុ, ភិក្ខ យាចនេ, ភិក្ខាទិតោ ចាតិ បទរូបសិទ្ធិសុត្តេន រូ, ក្វចិ ធាតូតិអាទិនា រស្សត្តំ. អមតរសំ និព្វានរសំ វិមុត្តិរសំ វា អត្ថរសំ វា ធម្មរសំ វា ភក្ខតិ ភុញ្ជតីតិ ភិក្ខុ, ភក្ខ អទនេ, រូ, អស្សិ, រស្សោ. កុលំ ភិក្ខំ ភិក្ខតីតិ ភិក្ខុ សមណោ, ភិក្ខ ភិក្ខនេ, ភរមរ-ចរតរាតិអាទិនា មោគ្គល្លានសុត្តេន ឧបច្ចយោ.