ហូ
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
ហសត្តាយំ ហោតិ ហោតព្វំ ហោតុំ ហុត្វា "មាន, ជា, កើត" ភូ. ។ បហោតិ "ល្មម, គ្រប់គ្រាន់" អា. ឥទំ វត្ថំ វិបុលភាវេន ចីវរំ កាតុំ បហោតិ "សំពត់នេះល្មម ធ្វើចីពរ ដោយធំទូលាយបាន" (ប+ហូ)-ស. ។ បហោតិ "អាច, សម, ល្មម, មានសមត្ថភាព" (បហុ=សត្តិយំ សូចិ) ។ បហុតោ ឬ បហូតោ គុ. "ច្រើន, ធំ, ក្រែល" (ប+ហូ+ត ឬ បហុ+ត) អា. បហុតវិត្តោ មានទ្រព្យច្រើន" ។ បហូតជិវ្ហោ ភគវា "ព្រះដ៏មានព្រះភាគមានព្រះជិវ្ហាក្រាស់វែងទន់" =សុបុថុល =សុទីឃ =សុទីឃ =សុមុទុកជិវ្ហោ-ស. ។ ហេតុយេអព្យ "ដើម្បីមាន, ដើម្បីជា" =កវិតុំ បាលីថា ន សោ សក្កា នហេតុំយេ "មគ្គនោះ គឺអ្នកណាមួយមិនអាចដើម្បីមិនមានទេ គឺថា ត្រូវមានមិនមែនគ្មានទេ (ហូ+តុយេ) ។ ហូធាតុ នេះមានទីប្រើច្រើនណាស់សូមបំបែកតាមបែបស. ដូចតទៅនេះ វត្ត. ហោតិ ហោន្តិ... ។ បញ្ច. ហោតុ ហោន្តុ... ។ សត្ត. ហុវេយ្យ ហុវេយ្យំ... ។ ម្យ៉ាងទៀត ហេយ្យ ហេយ្យុំ... ។ អា. ន ច ឧប្បាទោ ហោតិ ។ សចេ ហេយ្យ ឧប្បាទស្សាបិ ឧប្បាទោ បាបុណេយ្យ-ស. ។ ឧបកោ អាជីវកោ ហុវេយ្យាវុសោតិ វត្វា...-ស. ។ ទៅជា ហុបេយ្យ ក៏មាន ។ បរោហុវ ហុវុ ហុវេ ហុវិត្ថ ហុវ ហុវម្ហ, ហុវិត្ថ ហុវិរេ, ហុវិត្ថោ ហុវិវ្ហោ ហុវិ ហុវិម្ហេ ។ ត្រង់ ហុវិត្ថ អត្តនោបទ បឋមបុរិស ក្នុងទីខ្លះទៅជា ហោថ ក៏មានបាលីថា កសិរា ជីវិកា ហោថ "ការចិញ្ចឹមជីវិតជាការក្រលំបាក" =ទុក្ខានោ ជីវិកា អហោសិ-ស. ។ ហិយ្យ. អហុវា អហុវុ អហុវោ អហុវត្ថ អហុវ អហុវម្ហា, អហុវត្ថ អហុវត្ថុំ អហុវសេ អហុវវ្ហំ, អហុវឹ អហុវម្ហសេ ។ មយំ អហុវម្ហសេ =ភវម្ហសេ ប្រយ័ត្ន! អហុវម្ហសេ នេះមានលំនាំដូចគ្នាក្នុងប្រយោគថា អករម្ហសេ តេ កិច្ឆំ យំ ពលំ អហុវម្ហសេ "កម្លាំងណាមានហើយដល់យើងទ. យើងទ. បានធ្វើកិច្ចរបស់អ្នក (ដោយកម្លាំងនោះ) គឺថាយើងជួយធ្វើកិច្ចរបស់អ្នកដោយកម្លាំងដែលយើងមាន" ។ អហុវម្ហសេ ក្នុងប្រយោគនេះញែក អហុវា ឬ វ+អម្ហ+សេ (អម្ហ =អម្ហាកំសេ ជានិបាត) ឬ ញែកថា អហុ+អម្ហ+សេ (វអាគម) ទាំងអហុវា ឬ វ និង អហុ =អហោសិ "បានមានហើយ"-ស. ។ អជ្ជ. អហោសិ អហុំ អហេសុំ អហុវោ អហុវត្ថ-អហោសិត្ថ, អហុវាសឹ-អហោសឹ អហុំ អហុម្ហា-អហោសិម្ហា... ។ អា. អហំ កេវដ្ដគាមស្មឹ អហុំ កេវដ្ដទារកោ (អហុំ=អហោសឹ)-ស. ។ ភវិ. មានរូប៥យ៉ាង៖ ១/ ហេស្សតិ ហេស្សន្តិ... ។ ២/ ហេហិតិ ហេហិន្តិ... ។ ៣/ ហេហិស្សតិ ហេហិស្សន្តិ... ។ ៤/ ហោហិស្សតិ ហោហិស្សន្តិ... ។ ៥/ ហោហិតិ ហោហិន្តិ... ។ កាលា. អហុវិស្សា អហុវិស្សំសុ... ។
សទ្ទានុក្រមបាលីខ្មែរ
ទានបសជ្ជករណេសុ ហវតិ ជុហវតិ ជុហ្វតិ ជុហាតិ ជុហោតិ ហុតោ ហុតវា ហុតាវឹ "ឲ្យ, បំពេញទាន, បូជាយញ្ញ, ចាត់ចែងទាន, រៀបចំបូជាយញ្ញ, រៀបចំឲ្យទាន" ភូ. ។ ហុតិ អាហុតិ ឥ. ហុត្តំហវនំ នបុំ. "ការឲ្យទាន, ការបូជាយញ្ញ" ។ ល ។ ហវ្យំ ហព្យំ នបុំ. ហវិ ឥ. "គ្រឿងបូជាទេវតា, ដង្វាយ ឬ សំណែន" ។ ហោមា បុំ. "គ្រឿងបូជាទេវតា, ដង្វាយ ឬ សំណែន" ។ ហោមវិធូមនាទយញ្ញកិរិយាបិ "សូម្បីអំពើរបស់យញ្ញ មានអុជភ្លើងក្នុងសម័យថ្វាយជាដើម" ។ (នឡិនិកាជាតក) ។ ហោមទព្វិ ឥ. "ទព្វី (វែក) សម្រាប់ដាក់ក្នុងពិធីបូជាយញ្ញ" ។